Wolontariat | Badania archeologiczne na terenie byłego getta warszawskiego

Poszukujemy wolontariuszy i wolontariuszek na wykopaliska oraz badania archeologiczne, prowadzone na terenie byłego getta razem z Christopher Newport University i Akademią im. Aleksandra Gieysztora w Pułtusku – filią AFiB Vistula.

fot. Robert Wilczyński

7 czerwca 2022 ruszyła kolejna tura badań archeologicznych i wykopalisk prowadzonych na terenie byłego getta przez Muzeum Getta Warszawskiego razem z zespołem naukowców z Christopher Newport University i Akademii im. Aleksandra Gieysztora w Pułtusku – filii AFiB Vistula. Prace trwać będą do końca miesiąca.

Jeśli jesteście pasjonatami archeologii, interesuje Was historia Warszawy lub po prostu chcielibyście przeżyć przygodę pod okiem światowej sławy naukowców – zapraszamy do zapisów!

Kontakt: b.jozefow-czerwinska@vistula.edu.pl

fot. Robert Wilczyński

Dziecięce buciki, kafle piecowe, ceramiczne płytki podłogowe, fragmenty naczyń, narzędzia i inne przedmioty znaleźli archeolodzy w miejscu nieistniejącej kamienicy przy ul. Miłej 18/Muranowskiej 39 na Muranowie. To adres szczególny. W czasie powstania w getcie miał tu siedzibę sztab Żydowskiej Organizacji Bojowej.

– Ten pantofelek wykopaliśmy kilka dni temu. Należał do dziewczynki w wieku około dziesięciu lat – mówi kierujący badaniami dr Jacek Konik, archeolog i historyk z Muzeum Getta Warszawskiego. Z foliowej torebki wyjmuje mały but z jasnej skóry, który prawie 80 lat leżał w ziemi. Gęsto wbitymi gwoździkami przymocowano do niego dorobiony z tańszego materiału obcas. W dniu gdy rozmawiamy (wtorek 14 czerwca) ekipa dr. Konika natrafiła na drugi dziecięcy but, mniejszy od znalezionego wcześniej.

Wykopaliska rozpoczęły się w pierwszych dniach czerwca. Prowadzone są na miejskiej działce w kwartale ulic Miłej – Dubois – Niskiej – Karmelickiej na Muranowie, który przed wojną nazywany był Dzielnicą Północną i zamieszkany głównie przez ludność żydowską, a w latach 1940-43 znajdował się w granicach getta. Tu gdzie kopią archeolodzy do ostatniej wojny stała kamienica o dwóch adresach: Miła 18 i Muranowska 39. Podczas powstania w getcie w zbudowanym pod nią bunkrze mieścił się sztab Żydowskiej Organizacji Bojowej. Kryjówkę tę odkryli w końcu Niemcy. Otoczeni przez nich bojowcy 8 maja 1943 r. popełnili zbiorowe samobójstwo. Zginęło wtedy około 120 powstańców, wśród nich dowódca ŻOB Mordechaj Anielewicz. Ich ciał nigdy nie ekshumowano, pozostały w zasypanym bunkrze. Po wojnie nad zbiorową mogiłą usypano z gruzów kopiec i ustawiono na nim pamiątkowy kamień.

– Mamy pełne poparcie wojewódzkiego konserwatora zabytków prof. Jakuba Lewickiego. O pracach został poinformowany Naczelny Rabin RP Michael Schudrich. W przypadku natrafienia na ludzkie kości, natychmiast przerwiemy prace w miejscu ich znalezienia – zapowiada dr Jacek Konik.

Tomasz Urzykowski, „Pantofelek znaleziony w bunkrze. Archeolodzy odkopują kryjówkę sztabu powstania w warszawskim getcie” dla Gazety Wyborczej  (artykuł z dnia 15/06/2022)